EXPO 100 JAAR JOHAN DAISNE (1912-1978)

Op 2 september zou schrijver Johan Daisne honderd jaar geworden zijn. Hij was niet enkel de “uitvinder” van het magisch-realisme in Vlaanderen, maar ook filmcriticus, toneelauteur en dichter, en van 1945 tot 1977 bibliothecaris van de Gentse bibliotheek. Daar is nu tot 27 oktober een interactieve expo over Daisne te zien. (Expo verlengd t/m 3 november 2012)

Acht panelen en een interactieve presentatie laten je alle facetten van Daisne ontdekken, zoals zijn werk, de link met Gent, met de film en met de bibliotheek. Johan Daisne (1912-1978) werd in Gent geboren als Herman Thiery. Hij werd vooral bekend met zijn magisch-realistische romans De trap van steen en wolken en De man die zijn haar kort liet knippen, en de novelle De trein der traagheid. Beide laatste titels werden ook succesvol verfilmd door André Delvaux en in vele talen vertaald. Daisne werd als opvolger van Herman Teirlinck lid van de Koninklijke Academie voor Nederlandse taal- en letterkunde. Zijn internationale reputatie groeide nog aanzienlijk na het winnen van de Kogge-literatuurprijs in 1967. Ook zijn romans De neusvleugel der muze en Lago Maggiore werden bekroond.

Veel minder bekend bleef zijn essayistisch werk (over Pierre Benoit, over Russische literatuur) en zijn werk voor theater. Voor Het zwaard van Tristan ontving hij in 1946 nochtans de Driejaarlijkse Staatsprijs voor Toneel; het stuk ging net als Tine van Berken na de oorlog in première in de Gentse KNS en werd vertolkt door germanisten van de Gentse universiteit, waaronder tal van latere personaliteiten, zoals dichteres Christine D’haen en literatuurprofessor Antonin van Elslander.

Daisne is ook de auteur van honderden gedichten, waarvan de bekendste selecties gebundeld werden in De Engelse groetenis en Verzamelde gedichten. Met de bundel Het kruid aan de balk won hij in1954 de Letterkundige Prijs van de Stad Gent. In diverse gedichten zoals “Gent: Hou ende trouw”, “Chinoiserie gantoise”, of “Gent filmstad” en enkele Leieverzen typeerde hij ook zijn geboortestad.

In Gent, schoonschrift der Leie schetste hij een beeld van de literatuur over Gent en liep daarmee vooruit op de website die u nu leest. En in de roman Hoe schoon was mijn school haalde hij herinneringen op aan zijn leraarstijd in een Gentse kweekschool voor meisjes, aan de Wispelbergstraat. Een studente zou trouwens model staan voor Fran, één van de hoofdpersonages in die roman én in De man die zijn haar kort liet knippen.

Daarnaast was Daisne een bevlogen filmfan. Hij bundelde zijn favoriete ‘filmatieken’, waarbij hij het verhaal van de film in een ideologische en artistieke context plaatste, in een tiental boekjes, zoals De bioscopiumschuiver. Hij wijdde opstellen en gedichten aan zijn lievelingsactrices, zoals Greta Garbo: een droom die heeft geademd of Marlene (Dietrich). Daarnaast voltooide hij in de jaren 1971-1978 zijn levenswerk, een driedelig en viertalig internationaal standaardwerk,het Filmografisch lexicon der wereldliteratuur, dat gegevens en filmfoto’s bevat over zo’n 15000 verfilmde romans en toneelstukken uit de wereldliteratuur.

Herman Thiery was ook ruim dertig jaar hoofdbibliothecaris van de Stedelijke Openbare Bibliotheek in Gent. Daarom wordt hij tot 27 oktober 2012 ook op deze locatie herdacht met een dubbele tentoonstelling.
In het eerste luik wordt de essentie en veelzijdigheid van Johan Daisne getoond: zijn leven en werk, de schrijver, de filmfan, de Gentenaar, de bibliothecaris, de christelijke socialist. In een tweede interactief luik kan de bezoeker een eigen parcours uitstippelen via vier thema’s: de levenslijn van Johan Daisne, Daisne en Gent (familie, locaties, Gentse werken), Daisne en de film (verfilmde werken, filmcorrespondenties met regisseurs en acteurs/actrices, het filmografisch lexicon, erotiek en incident in de cinema). Slotthema is de evolutie van de bibliotheek sinds 1945 toen Herman Thiery er bibliothecaris werd. De bezoeker kan boekomslagen, filmfoto’s, treffende citaten, gedichten, typoscripten, aantekeningen... bekijken of naar believen selecteren en uitvergroten.
Wie meedoet aan de prijsvraag maakt bovendien kans op een duoticket voor Plein soleil (1950, regie René Clément, gebaseerd op The talented Mr Ripley, met Alain Delon en Anouk Aimée, Engels ondertiteld), een van Daisne’s lievelingsfilms die op donderdag 11 oktober op het Internationaal Filmfestival Gent vertoond wordt.

De expo “100 jaar Johan Daisne (1912-1978)” kwam tot stand in samenwerking met AMVC Letterenhuis, Poëziecentrum, Universiteit Gent, Stad Gent-Departement Cultuur en Sport, IBBT, Filmfestival, Walter Provo. Vormgeving en realisatie door Claerhout Communicatiehuis en Tinkertouch.
Nog tot en met zaterdag 27 oktober 2012 in de Stedelijke Openbare Bibliotheek Gent aan het Zuid (Graaf van Vlaanderenplein), maandag-donderdag 10-19u, op vrijdag en zaterdag 10-17u. Gratis toegang.

Meer info over Johan Daisne op deze website, in het Lexicon/ Auteurs/ Daisne, Johan

Bekijk op de bib-blog een voorproefje van de interactieve tentoonstelling onder 'Johan Daisne in beeld' (link ‘presentatie’): http://bibliotheekgent.wordpress.com/
of deze reactie: http://www.zone09.be/

Verlengd! U kan het interactief luik van de expo in de Gentse bibliotheek (Zuid) nog bekijken tot en met zaterdag 3 november 2012, tijdens de openingsuren.

UItgebreide bibliografie van Johan Daisne op:
http://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=dais001